Hoe betrek je jongeren écht bij grote maatschappelijke thema’s? En laat je ze bijvoorbeeld meedenken over de impact van herbruikbare plastics op hun eigen toekomst? Tijdens het eerste live bijeenkomst van het jongerenprogramma Make Your Mark, bij Goedemorgen in hartje Geleen, werd duidelijk dat een creatieve en interactieve aanpak leidt tot waardevolle input, energie en beweging. 

Ruim 100 leerlingen van het plaatselijke Graaf Huyn College gingen in het kader van hun ‘Burgerschapsdag’ actief aan de slag met de toekomst van plastic. Op uitnodiging van Make Your Mark en initiatiefnemers Brightlands Circular Space (BCS) en Gemeente, dachten ze na over de vraag hoe je herbruikbare plastic kunt blijven inzetten als waardevolle grondstof. En vooral ook over de rol die ze daarin als nieuwe generatie zelf kunnen spelen. 

Verrassende ideeën 

In kleine groepjes gingen de leerlingen creatief aan de slag, geïnspireerd door de jonge, internationaal actieve kunstenaar Noud Sleumer (www.noudsleumer.com). Zo ontwierpen ze herbruikbare producten van de toekomst, allemaal met plastic restmaterialen en LEGO-blokjes. Daarbij ontstonden meteen al verrassende, praktische ideeën, zoals een etui, haarborstel en robotkar. Lia Voermans, bestuursvoorzitter van BCS en zelf ook van de partij was in Goedemorgen, was erg te spreken over de uitkomsten: ‘Juist door jongeren te laten zien wat er technisch al mogelijk is, en hen daar actief bij te betrekken, ontstaat eigenaarschap. Hun input en creatieve ideeën zijn enorm waardevol voor ons werk.’ 

Sterke argumenten 

Daarnaast gingen de jongeren met elkaar in debat over circulaire plastics, onderwijs in duurzaamheid en over kunst als een mooi middel voor bewustwording bij jongeren. Zij voelden zich uitgedaagd om hun sterkste argumenten te formuleren. En vooral ook om concrete adviezen te geven aan de initiatiefnemers van Make Your Mark. Zo benadrukten veel van de jonge deelnemers dat zij het belangrijk vinden om over deze thema’s meer te leren, juist omdat zij zichzelf zien als de generatie van de toekomst. ’Kinderen zijn de toekomst, dus als zij meer weten, kunnen ze meer oplossingen bedenken’, klonk het. En: ‘Wij nemen deze maatschappij straks over, dus…’. 

Tegelijkertijd waren er ook twijfels. De leerlingen voelen dat niet zij alleen verantwoordelijk zijn voor de oplossing. ‘Jongeren moeten weten hoe het gaat, maar wij kunnen niet de enigen zijn die het gaan oplossen.’ Hun advies was helder: begin op school, maak het speels, creatief en activerend – ook voor later’. In dat verband vonden ze deze Encounter van Make Your Mark al een mooi voorbeeld van hoe burgerschapsonderwijs óók kan: ‘dit was leerzaam’, ‘interessant’, ‘veel geleerd’ en ‘leuker dan voorlichting in de les!’ 

Onderwijs in burgerschap 

Het blijkt voor veel scholen lang niet eenvoudig om het (verplichte) burgerschapsonderwijs concreet en betekenisvol vorm te geven: wat leer je de jongeren, hoe maak je het relevant, en hoe zorg je dat leerlingen zich betrokken voelen? Make Your Mark blijkt een praktische en activerende aanpak: door een specifiek maatschappelijk thema te koppelen aan creativiteit, dialoog en echte vraagstukken, merken leerlingen dat hun mening ertoe doet. En dat hun ideeën echt impact kunnen hebben. Tegelijkertijd krijgt BCS, gevestigd op de Brightlands innovatiecampus in Sittard/Geleen, hiermee waardevolle inzichten van een nieuwe generatie, die kunnen bijdragen aan een toekomst met echt herbruikbare plastics. 

Het verhaal achter Make Your Mark 

Make Your Mark is een nieuw, lokaal jongerenprogramma van Brightlands Circular Space, in samenwerking met Gemeente Sittard-Geleen, scholen en regionale partners. Jongeren denken en werken hierin mee aan de toekomst van herbruikbare plastics via creatieve ‘encounters’ – actieve ontmoetingen waarin kunst, design én maatschappelijke vraagstukken samenkomen. Zo ontdekken zij hoe hun eigen ideeën, keuzes en gedrag daadwerkelijk verschil kunnen maken. Make Your Mark is geïnspireerd op ambities van BCS: een toekomst waarin herbruikbaar plastic steeds weer waardevolle grondstof vormt voor nieuwe toepassingen. 

Ook de komende maanden zijn er weer encounters. Zo gaan lokale jongeren begin april alweer aan de slag met kunstenaar Noud Sleumer. Tijdens die bijeenkomst proberen de deelnemers het verhaal uit te beelden van een wereld met circulaire plastics. Hoe ziet zo’n toekomst eruit? En hoe maak je dat dat verhaal zichtbaar, tastbaar en aantrekkelijk? Niet alleen voor jongeren, maar ook voor andere generaties? 

Make Your Mark wil de komende jaren uitgroeien tot een blijvende beweging die jongeren, scholen en partners bij elkaar brengt, juist op het snijvlak van onderwijs, kunst en dagelijkse praktijk.